Mag je zomaar covers uitbrengen?

Een van de meest gestelde vragen rondom auteursrecht. Je wil een vette cover opnemen, uitbrengen of op YouTube plaatsen. Maar je bent bang of dit nou wel mag, en of je niet achteraf gedonder krijgt. Zeker als je een plaat laat drukken, of het op Spotify releast, wil je geen gedoe. Hoe zit het nou precies?

Het simpele antwoord op de vraag ‘mag je zomaar een nummer coveren en uitbrengen’ is ja. Maar even doorlezen is wel zo slim, om helder te krijgen wat wél en wat niet mag.

Opname / commercieel werk
Je covert een song van een bekende artiest. Je hebt je eigen interpretatie erin gelegd en bent zeer tevreden over het werk. Je gaat dit uitbrengen via YouTube, Spotify en/of op plaat laten drukken. Je hoeft dan geen toestemming te vragen aan de originele rechthebbende zolang je het nummer niet hebt bewerkt dan wel de tekst hebt aangepast. Wel moet je de originele auteurs aangeven in je exploitatie van het werk, en de auteurs aangeven bij de rechtenorganisatie ter toestemming van het eventuele drukken.

De lijn tussen bewerking en coveren is in sommige gevallen dun of zelfs flinterdun. Neem I Follow Rivers van Triggerfinger. Zij hebben dit nummer ‘gecovered’ bij Giel Beelen en er ontstond een knallend succes . Je zou kunnen stellen dat het een bewerking is, maar wordt (naar mijn weten) gezien als cover. Waar het coveren ophoudt, en het bewerken begint, is hevig aan interpretatie onderhevig.

Belangrijkste vuistregel hier: als er commerciële belangen gaan spelen (lees: euro’s euro’s en nog eens euro’s), dan gaan de publishers en rechthebbende deze discussie aan. Een mooi voorbeeld van een bewerking is A Little Less Conversation van JunkieXL. Hij heeft dus toestemming gevraagd om deze bewerking commercieel uit te mogen brengen.

Het moment dat je auteursrecht gaat claimen op zo’n song, dus het aanmelden bij Buma/Stemra en zeggen dat het een origineel werk van jou plus de eventuele andere auteurs is, dan krijg je gelazer. Je mag namelijk nooit zonder toestemming van de originele auteurs van een werk zelf auteursrecht gaan claimen.

Dus dit geheel samenvattend: coveren mag, zolang je maar niet het auteursrecht claimt op de track en netjes aangeeft wie de auteurs wél zijn. Ga je het werk ‘remixen’ of de tekst aanpassen, dan heb je toestemming nodig van de makers.

Live uitvoeren van covers
Kan je naar hartelust doen. De enige verplichting die je hebt naar de originele auteurs, is het aanleveren van je setlists met originele auteurs van de werken bij de rechtenorganisatie. Zo kunnen zij de vergoedingen die vanuit de licentie van de optreedlocatie aan Buma/Stemra worden betaald, door worden betaald aan de rechthebbende van het nummer. In de praktijk zijn er maar weinig coverbands die a) dit weten en b) ook netjes hun repertoire en speellijst melden bij Buma/Stemra.

Tegenhouden van gebruik van jouw muziek
“Oh lekker. Dus als een racistische organisatie mijn song gebruikt bij hun manifestaties, dan kan niks ze tegenhouden? Want iedereen mag mijn werk zomaar gebruiken of coveren,… zonder toestemming.”

Gelukkig heb je het morele recht. Je kan op morele gronden een zaak aanspannen. De rechter zal dan kijken of je in je gelijk kan worden gesteld. Zo’n zaak zal je zelf moeten aanspannen. Een rechtenorganisatie vertegenwoordigt alleen je auteursrechten, niet je morele rechten (zou wat zijn…). Rondom rascistische, pornografische of andere morele zaken sta je betrekkelijk sterk. Maar begin eerst met een mailtje naar de organisatie dat je niet gediend bent van het gebruik, en ze vragen te stoppen met het gebruiken van jouw werk.

 

Laat ik vooropstellen dat ik geen jurist ben. Dit alles heeft complexe regels en uitzonderingen. Maar ik had de behoefte om door de vele vragen die hierin spelen mijn kennis te delen. Dit is gestoeld op ervaring en contact met Buma/Stemra woordvoerder. Zie het als vuistregel, geruststelling en richting. Maar niet als absolute waarheid, want ik kan bij schrijven van dit stukje niet ‘horen’ wat jij aan het coveren of bewerken bent 🙂

11 comments on “Mag je zomaar covers uitbrengen?

  1. Martijn Crama June 9, 2017 11:20 am

    Klopt Patrick. Zij erkennen het niet als een officiële bewerking.

  2. Patrick June 8, 2017 3:59 pm

    Hierop terugkomend,

    Ik heb een nederlandse vertaling geschreven op een Deens nummer.

    Ik ben in contact getreden met de orginele uitgever. In dit geval Warner/Chappell Music .

    Deze geven aan ““Please do approve this as a 100% cover version (no adaptor share or participation).”

    Houd dit nu in dat de Nederlandse vertaler geen rechten kan ontlenen aan zijn geschreven tekst, en ik geen verdiensten zal kunnen genereren uit de opgenomen cover?

  3. Martijn Crama June 2, 2017 11:35 am

    Ha Mark. Dat is vreemd. Misschien was het ‘spam’? Wie nam contact op? Misschien was het iemand die probeert een slaatje te slaan door angst te zaaien. Een cover op YouTube zetten mag gewoon.

  4. mark June 1, 2017 11:44 pm

    Hoe zit het nu met een cover uitbrengen op You Tube. Ik zie vaak diverse artiesten, soms professionals en soms amateurs hun idool naspelen. Die staan dan gewoon op de website. Maar mijn broertje deed ooit exact hetzelfde, hij kon leuk gitaar spelen en besloot een bekend nummer na te spelen en op zijn eigen kanaal te plaatsen. Hij kreeg meteen gelazer, dus haalde hij de cover zo snel mogelijk er van af.

  5. Robert W Pardo April 14, 2017 8:42 am

    Ahaa, its pleasant conversation about this article here at this web site, I have read all that, so now me also commenting at this place.

  6. Martijn Crama March 14, 2017 7:49 am

    @Bob: ik snap de verwarring, maar toch staat er precies wat hierboven ook is uitgelegd alleen in andere woorden. De verwarring kan ontstaan door deze passage (“Mag ik een CD maken met opnamen van andere CD’s?Nee, dit mag niet zomaar. U heeft hiervoor toestemming nodig van de eigenaren van die opnamen…”). Hier wordt bedoelt dat je niet zomaar opnames van anderen mag laten drukken op een CD (of moderner: Spotify).

    Een andere passage over de bewerking (“Als u een bewerking of een nieuwe versie heeft gemaakt van een bestaand liedje of een nieuwe tekst heeft geschreven of een tekst heeft vertaald en u wilt dit bewerkte liedje op uw CD zetten dan heeft u vooraf toestemming nodig”) wordt ook hierboven uitgelegd. Zolang je het originele werk intact houdt en je eigen interpretatie eraan geeft, heb je een ‘cover’ gemaakt en ben je vrij deze op te nemen en uit te brengen.

  7. Bob van Lansberg March 13, 2017 10:06 pm

    Ik heb beide artikelen meer dan eens goed doorgenomen en volgens mij sluit het een het ander niet uit. Als ik het juist interpreteer, is er inderdaad WEL toestemming nodig om een nummer te coveren, maar kan deze toestemming door BUMA/STEMRA worden verleend middels een exploitatielicentie die zij opstellen. Er dient dan overigens wel gewoon een vergoeding te worden betaald aan BUMA/STEMRA voor het gebruik van die nummers.

    Een an ander lijkt bevestigd te worden in de uitleg over producties in eigen beheer die BUMA/STEMRA beschikbaar heeft gesteld op haar website.

    http://admin.bumastemra.nl//uploads/Alles%20over%20Producties%20in%20Eigen%20Beheer%2026052016.pdf

  8. Martijn Crama January 16, 2017 4:38 pm

    @Remy: woordvoerder van Buma/Stemra heeft nog eens naar mijn post gekeken, en ja, mijn post klopt.

    Dus als jij een cover van Let It Be op je plaat wil zetten, heb je daar geen toestemming voor nodig, maar mag je niet het auteursrecht daarop claimen. Zoals hierboven beschreven is. Cover er op los! 🙂

  9. Martijn Crama January 16, 2017 12:34 pm

    Ha Remy. Tja, volgens mij heeft deze jurist het hier mis.

    Ik zal een Buma/Stemra vertegenwoordiger nogmaals naar mijn stuk laten kijken om te zien of het nog (steeds) klopt. Wordt vervolgd!

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>